Gangkye Drubpa Kyab
-
Naam: Gangkye Drubpa Kyab (གངས་སྐྱེས་སྒྲུབ་པ་སྐྱབས།)
-
Andere namen: Gang Methak (གང་མེ་ཏོག།, "Sneeuwbloem") / Gangkye ("Geboren uit sneeuw")
-
Geboren: 1979
-
Geboorteplaats: Ki-Phen dorp, Rag-Tam Township, Serthar (Seda) County, Kardze (Ganzi), Kham, Tibet
-
Beroep: Tibetaanse schrijver, leraar en intellectueel
-
Gearresteerd: 23 maart 2021
-
Beschuldiging: "Aanzetten tot separatisme" en "het in gevaar brengen van de staatsveiligheid" (politiek gemotiveerde aanklachten)
-
Veroordeeld: September 2022 (na een geheim proces)
-
Strafmaat: 14 jaar gevangenisstraf
-
Huidige detentieplaats: Volgens informatie uit 2024 vermoedelijk Mianyang-gevangenis, Sichuan. Zijn huidige exacte verblijfplaats is niet officieel bevestigd.
-
Huidige situatie: Gangkye Drubpa Kyab verkeert volgens recente informatie in kritieke gezondheidstoestand. Hij zou lijden aan hartproblemen, nierproblemen, gezichtsverlies, geheugenproblemen en ernstige spijsverteringsproblemen. Zijn familie kreeg slechts één bezoek toegestaan in 2024; verdere bezoeken werden daarna geweigerd.
Een gerespecteerd schrijver en leraar
Gangkye Drubpa Kyab behoort tot de meest vooraanstaande Tibetaanse schrijvers van zijn generatie. Onder de pseudoniemen Gang Methak ("Sneeuwbloem") en Gangkye ("Geboren uit de sneeuw") publiceerde hij jarenlang essays, gedichten en boeken in Tibetaanse tijdschriften. Daarnaast werkte hij bijna tien jaar als leraar in Serthar.
Hij verwierf grote bekendheid met werken zoals Call of Fate, Pain of This Era en Today's Tears of Pain. Ook schreef hij een boek over het leed dat de Tibetaanse bevolking onderging na de gewelddadige onderdrukking van de protesten van 2008. Zijn geschriften getuigden van een diepe betrokkenheid bij de Tibetaanse cultuur, identiteit en geschiedenis en maakten hem tot een gerespecteerde stem binnen de Tibetaanse gemeenschap.
Eerste arrestatie en gedwongen verdwijning
Op 15 februari 2012, minder dan drie weken nadat Chinese veiligheidstroepen het vuur hadden geopend op vreedzame demonstranten in Serthar waarbij twee Tibetanen om het leven kwamen, werd Gangkye Drubpa Kyab thuis gearresteerd door een twintigtal politieagenten.
Na zijn arrestatie verdween hij gedurende achttien maanden volledig uit beeld. Zijn familie wist niet waar hij werd vastgehouden of hoe het met hem ging. Pas op 1 augustus 2013 werd bekend dat hij was veroordeeld tot vijf jaar en zes maanden gevangenisstraf. De autoriteiten beschuldigden hem van betrokkenheid bij een vermeende ondergrondse organisatie, maar mensenrechtenorganisaties beschouwen de zaak als politiek gemotiveerd.
Opnieuw geviseerd na zijn vrijlating
Na zijn vrijlating op 16 september 2016 organiseerden familie, vrienden en dorpsgenoten een traditionele welkomstceremonie.
Tijdens deze bijeenkomst hield Gangkye Drubpa Kyab een foto van Zijne Heiligheid de Dalai Lama boven zijn hoofd, een traditioneel Tibetaans gebaar van eerbied. De Chinese autoriteiten grepen dit onmiddellijk aan om hem opnieuw te arresteren. Hij werd nog eens zeventien dagen vastgehouden en kreeg de opdracht zijn overtuigingen en denkbeelden te veranderen. Vanaf dat moment bleef hij onder voortdurende surveillance staan.
Opnieuw gearresteerd en veroordeeld tot veertien jaar
Op 23 maart 2021 vielen Chinese veiligheidstroepen opnieuw zijn woning binnen en namen hem mee.
Meer dan een jaar later, in september 2022, werd hij na een geheim proces veroordeeld tot veertien jaar gevangenisstraf wegens "aanzetten tot separatisme" en "het in gevaar brengen van de nationale veiligheid". Zoals in veel politieke zaken in Tibet verliep het proces achter gesloten deuren en is er geen aanwijzing dat hij een eerlijk proces of een onafhankelijke verdediging kreeg. Zijn straf loopt vermoedelijk tot 2035.
Kritieke gezondheid na foltering
De gezondheid van Gangkye Drubpa Kyab is de afgelopen jaren sterk achteruitgegaan. Volgens recente informatie werd hij tijdens zijn gevangenschap blootgesteld aan wrede en onmenselijke foltering. Hij lijdt inmiddels aan ernstige hart- en nierproblemen, gezichtsverlies, geheugenverlies (amnesie) en chronische spijsverteringsproblemen.
Zijn familie mocht hem slechts één keer bezoeken, in 2024, toen hij vermoedelijk werd vastgehouden in de Mianyang-gevangenis in de provincie Sichuan. Sindsdien zijn alle verzoeken om hem opnieuw te bezoeken geweigerd. Zijn familie ontvangt geen informatie over zijn gezondheidstoestand of zelfs over de plaats waar hij momenteel wordt vastgehouden. Zijn exacte verblijfplaats is vandaag onbekend.
Waarom schrijven?
Gangkye Drubpa Kyab zit niet gevangen omdat hij geweld gebruikte of een misdrijf pleegde. Hij werd vervolgd omdat hij als schrijver en leraar vreedzaam zijn mening uitte en de geschiedenis, cultuur en identiteit van het Tibetaanse volk vastlegde.
Internationale aandacht kan voor politieke gevangenen een groot verschil maken. Brieven en kaarten tonen de Chinese autoriteiten dat de wereld hun situatie blijft opvolgen. Die internationale druk kan bijdragen tot betere detentieomstandigheden, toegang tot medische zorg en familiebezoeken, en helpt voorkomen dat politieke gevangenen volledig in de vergetelheid raken.